Prawidłowe funkcjonowanie koni jest uzależnione od wielu czynników, takich jak środowisko, żywienie oraz regularna opieka weterynaryjna. Każdy właściciel powinien poznać najczęściej występujące schorzenia i umieć rozpoznać ich wczesne objawy, aby móc natychmiast podjąć odpowiednie działania. Wiedza ta jest kluczowa nie tylko dla komfortu zwierzęcia, ale także dla zapobiegania poważnym powikłaniom mogącym zagrażać życiu konia.

Infekcje dróg oddechowych – kiedy układ oddechowy alarmuje

Choroby oddechowych koni występują stosunkowo często, szczególnie w stadach i ośrodkach hodowlanych. Najbardziej rozpowszechnione to zapalenie oskrzeli, grypa końska czy zapalenie płuc o podłożu bakteryjnym lub wirusowym. Wczesne objawy bywają nieoczywiste, jednak każda zmiana zachowania czy stanu zdrowia zasługuje na uwagę specjalisty.

• Kaszlnięcia i przewlekły kaszel, nasila się podczas ćwiczeń lub wczesnym rankiem.
• Wydzielina z nozdrzy o zabarwieniu przezroczystym lub ropnym.
• Podwyższona temperatura ciała – często powyżej 38,5 °C.
• Osłabienie apetytu i spadek kondycji.

Diagnostyka obejmuje badania krwi, wymazy z nosa i osłuchiwanie płuc. Leczenie opiera się na wdrożeniu antybiotykoterapii przy zakażeniach bakteryjnych lub leków przeciwwirusowych, w połączeniu z terapią podtrzymującą (nawadnianie, inhalacje). Szczególnie ważna jest izolacja chorych koni i regularne szczepienia profilaktyczne.

Kolka – cichy wróg układu pokarmowego

Kolka u koni to stan nagłego bólu brzucha, który może mieć wiele przyczyn, od zaburzeń mikroflory jelitowej po wzdęcie czy skręty jelit. To jedno z najczęstszych zagrożeń zdrowotnych, wymagające natychmiastowej interwencji.

• Niepokój, nagłe wstawanie i kładzenie się.
• Pocenie się, przyspieszony oddech.
• Brak apetytu i wypróżnień.
• Wygięty grzbiet, próby kopania w brzuch.

Każdy sygnał bólu powinien skłonić do wezwania lekarza weterynarii. Leczenie kolki często zaczyna się od leków przeciwbólowych i rozkurczowych oraz nawadniania wewnątrzżołądkowego. W skrajnych przypadkach konieczna jest interwencja chirurgiczna (laparotomia), by zapobiec martwicy jelit.

Choroby kopyt – fundament zdrowia każdego konia

Regularna pielęgnacja kopyt jest podstawą profilaktyki, gdyż wiele schorzeń rozpoczyna się od niewidocznych lub lekceważonych objawów. Do najczęstszych należą zapalenie strzałki, zgorzel kopytowa czy choroba białej linii.

• Opuchlizna koronki i wrażliwość przy dotyku.
• Kulawizna nasilająca się na twardym podłożu.
• Nieprzyjemny zapach w okolicach podeszwy.

W profilaktyce kluczowe jest utrzymanie czystości stanowiska oraz cotygodniowa kontrola i przycinanie przez kowala. W leczeniu stosuje się preparaty wysuszające, antyseptyczne okłady oraz specjalne podkuwki odciążające chore okolice. Nieleczone schorzenia mogą prowadzić do trwałych uszkodzeń kopyta i chronicznej kulawizny.

Choroby ścięgien i stawów – przeciążenia w codziennej pracy

Konie pracujące sportowo lub użytkowane w intensywny sposób są narażone na urazy stawów oraz ścięgien. Najczęściej występujące to zapalenie ścięgna mięśnia zginacza głębokiego, zapalenie pochewek ścięgien czy artrozy stawów stępowych.

• Obrzęk w okolicy ścięgien lub stawów.
• Utrudnione zginanie kończyny i ograniczony zakres ruchu.
• Kulawizna, nasilająca się przy większym wysiłku.

Wczesna diagnostyka ultrasonograficzna lub radiograficzna pozwala uniknąć poważnych urazów. Leczenie obejmuje zazwyczaj odpoczynek, chłodzenie zimnymi okładami, przeciwzapalne leki oraz fizjoterapię. Kluczowa jest także odpowiednia rozgrzewka i stopniowe zwiększanie obciążeń treningowych.

Choroby układu rozrodczego – opieka nad klaczami i ogierami

Problemy z układem rozrodczym mogą dotyczyć zarówno klaczy, jak i ogierów. Do najczęstszych zaburzeń należą zapalenie macicy (endometritis), zaburzenia cyklu rujowego czy problemy z jakością nasienia.

• Brak rui lub skrócony interwał między rujami.
• Ropne wydzieliny z pochwy klaczy.
• Zmniejszona płodność ogierów, słabe nasienie.

Badania ultrasonograficzne macicy oraz badania nasienia pozwalają wykryć przyczyny niepłodności. W terapii stosuje się antybiotyki do macicy, wyciszanie stanów zapalnych oraz techniki wspomaganego rozrodu, takie jak inseminacja sztuczna.

Profilaktyka i higiena – klucz do długowieczności

Systematyczna profilaktyka pozwala uniknąć wielu problemów zdrowotnych. Do podstawowych działań należą:

• Szczepienia – regularne uzupełnianie kalendarza szczepień przeciwko grypie, TBC i tężcowi.
• Odrobaczanie – planowe podawanie preparatów przeciwpasożytniczych.
• Dieta – zbilansowana mieszanka paszowa, dostosowana do wieku i wysiłku fizycznego.
• Higiena stajni i wybiegów – częste sprzątanie, suche podłoże i odpowiednia wentylacja.
• Regularne badania kontrolne – przeglądy kopyt, dentystyka i badania krwi.

Tylko holistyczne podejście do zdrowia konia, uwzględniające warunki środowiskowe, żywieniowe i treningowe, gwarantuje zwierzęciu pełnię sił i długą, bezproblemową karierę.